پکیج های آموزشیبهترین ها برای شما

چالش‌های رسیدن به ارز تک نرخی در بورس کالا

ارز

به گزارش گروه صنعت ایران مواد:

قدرت نظام بانکی در تامین نیازهای روزانه مشتریان به ارزهای مختلف، با نرخی ثابت یکی از عوامل مهمی است که برای مدیریت آن ضرورت دارد سازوکارهای نظارتی لازم تدارک دیده شود و نظام بانکی برای این موضوع آماده شود.

اجرای صحیح این موضوع نیازمند ارزیابی همه‌جانبه و درنظر گرفتن پیش‌شرط‌ها و مشکلات و چالش‌های تجربه‌های قبلی در این زمینه در بازارهای مختلف است و باید پس از آماده‌کردن زیرساخت‌های لازم اجرایی شود. به گفته کارشناسان بازار سرمایه، یکی از راهکارهایی که در بورس می‌تواند کاربرد مناسبی در کنترل و مدیریت نوسان‌های ارز داشته باشد، موضوع ورود آپشن‌ها و اوراق ارزی در بورس کالا است.

ورود ارز از طریق بازارهای ارزی یا فیوچرز
به نظر می‌رسد یکی از روش‌های بسیار منطقی، امتحان‌شده و مرسوم در تمام کشورها و کم‌حاشیه برای کنترل نوسان‌های ارز، ورود ارز به بورس کالا از طریق بازارهای ارزی یا فیوچرزهای ارزی است که می‌تواند کمک بسیار بزرگی به دولت در کنترل و یکسان‌سازی نرخ ارز کند.علیرضا قدرتی، کارشناس بازار سرمایه و مدیرعامل یک شرکت تامین سرمایه با بیان این مطلب به صمت گفت: آپشن‌ها و فیوچرزهای ارزی در بورس کالا را می‌توان مورد معامله قرار داده و به‌تدریج گسترش داد. لازمه اجرای این مهم، حمایت همه‌جانبه بانک مرکزی است، البته حمایت به منزله موافقت نیست، بانک مرکزی متولی کنترل ارز در کشور است و تا زمانی که بانک مرکزی اعتقاد راسخی برای ورود ارز به بورس کالا نداشته باشد، به طور قطع این کار با شکست رو به رو خواهد شد. به نظر می‌رسد با اجرای این مهم از نوسان‌های وحشتناکی که صدمه زیادی به بخش‌های اقتصادی می‌زند کم شود و این نوسان‌ها منطقی و معقول شود.وی گفت: از آنجا که هنوز بانک مرکزی به عنوان متولی اصلی نتوانسته نرخ ارز را تعیین کند، بازار غیررسمی و صرافی‌ها و مراکزی (سبزه میدان) که دلالان ارز در آنجا حضور دارند، تعیین‌کننده نرخ ارز بوده است در حالی که در هیچ جای دنیا چنین اتفاقی نمی‌افتد که بازارهای غیررسمی، تعیین‌کننده نرخ ارزی باشند. قدرتی تاکید کرد: یکی از مواردی که بورس کالا می‌تواند در این باره انجام دهد، شفاف‌سازی و مشخص کردن نرخ واقعی ارز است که دولت می‌تواند با این شفافیت هم نظارت خوبی داشته باشد و هم از فعالان و متولیان این بخش مالیات مناسب بگیرد زیرا این یک فعالیت اقتصادی زیرزمینی است که حجم گردش مالی بسیار بالایی در کشور دارد و متاسفانه دچار فرار مالیاتی است و هیچ‌گونه نظارتی روی این موضوع نیست. این بخش غیررسمی، به سرمایه‌گذاران و افرادی که خبره نبودند زیان بسیاری وارد کرده است.
این استاد دانشگاه درباره مزایای دیگر عرضه ارز در بورس کالا تصریح کرد: ورود ارز به بورس کالا علاوه‌بر ایجاد شفافیت رسمیت یافته و فعالان و تولیدکنندگانی که «هج»(پوشش خطر) برای آنها از اهمیت بالایی برخوردار است می‌توانند از آن بهره بگیرند. از سوی دیگر زمینه ورود سرمایه‌گذار خارجی به بورس کشور را فراهم می‌کند. تا وقتی بازاری شفاف و نظارت‌شده نداشته باشیم هیچ سرمایه‌گذار خارجی جرات نمی‌کند سرمایه خود را وارد کشور کند. قدرتی درباره کنترل بازار غیررسمی ارز گفت: نیاز به کنترل بازار غیررسمی ارز نیست، زمانی که بازار رسمی شکل گرفته و نیز ضعیف‌تر شده و کوچک می‌شود. فعالیت‌های اقتصادی در حوزه ارز امری اجتناب‌ناپذیر است و نمی‌توان افراد و سرمایه‌گذاران را منع کرد بلکه باید یک فضای مناسب، رسمی و قانونمند برای افرادی که در بازار غیررسمی فعالیت می‌کنند ایجاد کنیم و بعد به‌تدریج آنها را به این سمت بازار سوق دهیم.

ارز تک‌نرخی و فرصت‌ها
یکسان‌سازی نرخ ارز، با وجود فوایدی که برای تشویق صادرات، کاهش واردات، ورود سرمایه خارجی به کشور و توجه به منابع ارزی خارجی دارد، اگر حساب‌شده نباشد می‌تواند نتایج نامناسبی را برای اقتصاد در پی داشته باشد. موسی احمدی، عضو هیات‌علمی دانشگاه آزاد اسلامی با بیان این مطلب گفت: نوسان‌پذیری نرخ ارز، یکی از مهم‌ترین عواملی است که در برنامه‌ریزی و مدیریت ریسک شرکت‌ها و سرمایه‌گذاری‌ها جلب توجه کرده و در کشورهای مختلف مطالعات، سازوکارها و ابزارهای مالی مناسبی را برای مدیریت و پوشش آن درنظر می‌گیرند چراکه در صورت اتخاذ نشدن روش‌های مناسب مدیریت آن، سرمایه‌گذاری‌ها از توجیه‌پذیری مالی و اقتصادی خارج خواهند شد. وی افزود: راه‌اندازی بازار مشتقات ارزی شامل ابزارهای اختیار معامله، سوآپ ارزی، پیمان‌ها و قراردادهای آتی از جمله مواردی است که در دنیا در زمینه پوشش ارز، مورد استفاده قرار می‌گیرد و در ایران نیز اقدامات ارزنده‌ای با هماهنگی بورس کالا و بانک مرکزی در دست اجراست که عملیاتی شدن کامل آن در آینده می‌تواند بخشی از مشکلات را برطرف کند.

احمدی با بیان اینکه شرکت‌های پذیرفته شده در بورس از منظر تاثیرپذیری نوسان نرخ ارزی متفاوت خواهند بود، گفت: شرکت‌های صادرات‌محور از جمله شرکت‌های پتروشیمی و فلزات اساسی که درآمدهای ارزی مناسبی دارند از افزایش نرخ ارز، تاثیر مستقیمی می‌پذیرند. وی یادآور شد: به منظور دوری از هرگونه حرکت هیجانی در سوق منابع مالی به سمت بازار ارز و انتقال نیافتن ناگهانی منابع مالی از بازارهای دیگر به آن، مقامات بازار پولی کشور در گفت‌وگوهای خود اعلام کرده‌اند که دولت به‌تدریج به سمت یکسان‌سازی نرخ ارز آن هم نه در نرخ بالا خواهد رفت.وی افزود: ارز چندنرخی به این معناست که دولت به منظور حمایت از برخی بخش‌ها، ارزبا نرخ ارزان‌تر و نرخ ترجیحی (مبادلاتی) دراختیار آنها قرار می‌دهد و به عبارت دیگر، علاوه‌بر بودجه مصوب، سالانه مقداری یارانه دراختیار آنها قرار می‌گیرد. احمدی اظهارکرد: در عمل بخش قابل توجهی از ارز یارانه‌ای به بخش مربوطه سوق پیدا نکرده و به بازار آزاد وارد می‌شود و در عمل هدف اصلی در رونق کسب‌وکار و اقتصاد محقق نمی‌شود. وی با اشاره به نظام‌های نرخ ارز در دنیا گفت: نظام‌های نرخ ارز متفاوتی در دنیا متصور است که یکی از آنها نظام نرخ ارز ثابت یا همان یکسان‌سازی نرخ ارزاست. همچنین نظام‌های نرخ ارز شناور و شناور مدیریت‌شده دو نوع دیگر از این نظام‌ها هستند.این کارشناس بازار سرمایه یادآور شد: در نظام نرخ ارزثابت، بانک مرکزی عامل اصلی تنظیم‌کننده تعادل میان عرضه و تقاضای ارز، در بازار به شمار می‌رود و با خرید یا فروش ارز در بازار موجب ایجاد تعادل در بازار می‌شود. وی ادامه داد: اما نکته قابل توجه اینجاست که این روش نباید به صورت پیوسته و طولانی ادامه یابد چراکه تزریق زیاد منابع و درآمدهای ارزی بانک مرکزی به بازار موجب کاهش ذخایر بانک مرکزی و به نوعی موجب خالی شدن خزانه خواهد شد. در این صورت بازار به محض متوجه‌شدن این موضوع مطابق اتفاقی که در سال‌های ۱۳۷۸ و ۱۳۹۱ افتاد، به خرید زیاد ارز می‌پردازد و به دلیل دراختیار نداشتن موجودی کافی ارز برای این موضوع، موجبات افزایش نرخ ارز فراهم خواهد شد. احمدی افزود: به نظر می‌رسد برای عملیاتی شدن و اجرای مناسب موضوع یکسان‌سازی نرخ ارز، ۳ عامل تعیین نرخ ارزبر مبنای بازار، ارزیابی امکان تامین تقاضاهای موجود با نرخ تعیین شده و تعیین نرخ مناسب با انگیزه برگشت ارزِ حاصل از صادرات را باید مدنظر قرار داد.

زکات علم نشر آن است. حضرت علی (ع)

شما نیز می توانید مستندات علمی اعم از مقاله ، فیلم ، گزارش ، تحقیق و پژوهش ، کتاب الکترونیک خود را برای ما ارسال کنید تا با ذکر نام شریفتان از وبسایت ایران مواد منتشر گردد .

فایل خود را ارسال کنید

دیدگاه کاربران ۰دیدگاه

دیدگاه خود را بنویسید